Spis treści
Nicolas Sarkozy, były prezydent Francji, 21 października 2025 roku, rozpocznie odbywanie pięcioletniej kary pozbawienia wolności w paryskim więzieniu La Santé po skazaniu za udział w spisku kryminalnym związanym z libijskim finansowaniem jego kampanii wyborczej z 2007 roku. To bezprecedensowy wyrok, który stawia fundamentalne pytanie: czy sprawa ta jest triumfem sprawiedliwości, czy może kulminacją znacznie głębszych gier politycznych i geopolitycznych?
Anatomia wyroku
Paryski sąd karny wydał wyrok 25 września 2025 roku, uznając Sarkozy’ego winnym spisku kryminalnego w okresie od 2005 do 2007 roku, jednocześnie uniewinniając go od pozostałych zarzutów, w tym korupcji biernej i nielegalnego finansowania kampanii. Sędzia Nathalie Gavarino stwierdziła, że Sarkozy, jako minister spraw wewnętrznych i lider partii, pozwolił swoim bliskim współpracownikom nawiązać kontakt z libijskimi urzędnikami w celu pozyskania środków finansowych na kampanię.
Paradoksalnie, sąd nie znalazł wystarczających dowodów na to, że Sarkozy bezpośrednio skorzystał z nielegalnego finansowania, mimo że uznał go winnym umożliwienia tego procederu. To logiczne napięcie budzi fundamentalne pytanie: czy można być winnym spisku bez bezpośredniego uczestnictwa w jego rezultatach?
Libijskie miliony i tajemniczy pośrednicy
W centrum sprawy leżą zarzuty, że Sarkozy zawarł układ z Muammarem Kaddafim już w 2005 roku, obiecując w zamian za finansowanie kampanii międzynarodową rehabilitację ówczesnego dyktatora libijskiego. Według doniesień medialnych, w grę wchodziła kwota sięgająca 50 milionów euro, która miała być transportowana do Paryża w walizkach przez dwóch pośredników: Ziada Takieddine’a i Alexandre’a Djouhri’ego.
Ziad Takieddine, franko-libański handlarz bronią, wielokrotnie twierdził, że finansowanie było „prawdą”, a następnie zmieniał swoje zeznania, by ostatecznie umrzeć w Bejrucie w październiku tego roku, tuż przed tym, jak Sarkozy miał rozpocząć odbywanie kary. Czy jego śmierć była przypadkowa, czy kolejnym elementem układanki, która nigdy nie zostanie w pełni złożona?
Paradoks Sarkozy’ego i Kaddafiego
Najbardziej intrygujący aspekt tej sprawy to dramatyczna zmiana w relacjach między Sarkozym a Kaddafim. W grudniu 2007 roku, zaledwie miesiące po objęciu urzędu prezydenckiego, Sarkozy zaprosił Kaddafiego do Paryża z honorami państwowymi, podpisując kontrakty na dostawy francuskiego sprzętu wojskowego i technologii nadzoru, które reżim libijski wykorzystywał do śledzenia i represjonowania opozycji.
Jednak w 2011 roku to właśnie Sarkozy stanął na czele interwencji NATO, która doprowadziła do obalenia i śmierci Kaddafiego. W marcu 2011 roku, na krótko przed rozpoczęciem działań militarnych, Kaddafi ostrzegał przez libijską agencję prasową:
„Poważny sekret doprowadzi do upadku Sarkozy’ego, nawet wyrok związany z finansowaniem jego kampanii wyborczej”.
Czy odwrót Sarkozy’ego był motywowany chęcią zniszczenia dowodów korupcji wraz z samym Kaddafim? Czy interwencja humanitarna była w istocie operacją zatarcia śladów na skalę międzynarodową?
Francuski wymiar sprawiedliwości na rozdrożu
Wyrok wobec Sarkozy’ego, który jako 70-letni mężczyzna zostanie osadzony w specjalnej sekcji więzienia La Santé przeznaczonej dla osób szczególnie wrażliwych, wywołuje pytania o równość wobec prawa. Z jednej strony, orzeczenie jest opisywane jako „historyczne” i dowód na niezależność francuskiego sądownictwa.
Z drugiej strony, fakt, że sąd skazał go za spisek, ale nie za bezpośrednie korzystanie z libijskich pieniędzy, budzi wątpliwości: czy istniały wystarczające dowody, by postawić tak poważne zarzuty? Sarkozy konsekwentnie twierdzi, że nigdy nie przyjął „ani jednego euro, ani jednego libijskiego centa” i zapowiada walkę „do końca”.
Geopolityczna gra o wpływy
Sprawa Sarkozy’ego odsłania mroczne zakulisowe układy między Francją a Libią, gdzie spotykają się interesy polityczne, ekonomiczne i dyplomatyczne. Badania nad motywami francuskich działań w Libii wskazują, że Sarkozy kierował się nie tylko chęcią ochrony ludności cywilnej, ale także pragnieniem zwiększenia udziału Francji w wydobyciu libijskiej ropy i rozszerzenia wpływów w Afryce Północnej.
Co więcej, rodziny ofiar ataków terrorystycznych zamówionych przez reżim Kaddafiego zeznawały przed sądem, że podejrzewają Sarkozy’ego o gotowość poświęcenia pamięci ich bliskich w imię normalizacji stosunków z Libią. Czy wyrok jest zatem aktem sprawiedliwości, czy tylko wierzchołkiem góry lodowej międzynarodowej korupcji i manipulacji?
Pytania bez odpowiedzi
Skazanie Sarkozy’ego pozostawia więcej pytań niż odpowiedzi. Dlaczego sąd uznał go winnym spisku, ale nie korupcji ani nielegalnego finansowania? Jaką rolę odegrała śmierć kluczowego świadka, Ziada Takieddine’a, który jeszcze przed procesem był objęty nakazem aresztowania?
I wreszcie, czy prawdziwe motywy interwencji NATO w Libii były naprawdę humanitarne, czy może służyły ukryciu niewygodnych sekretów i zabezpieczeniu francuskich interesów gospodarczych? W momencie, gdy Sarkozy za kilka dni rozpocznie odbywanie kary w paryskim więzieniu, sprawa ta staje się symbolem tego, jak władza, pieniądze i geopolityka przenikają się w sposób, który może nigdy nie zostać w pełni wyjaśniony.